Doręczenia przez e-Urząd Skarbowy – przełomowy wyrok 7 sędziów NSA

6 października, 2026

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów wydał 4 sierpnia 2026 r. wyrok, który może mieć fundamentalne znaczenie dla tysięcy toczących się, ale również zakończonych postępowań podatkowych. Sąd orzekł, że organy podatkowe nie mogą stosować fikcji doręczenia wobec pism udostępnionych pełnomocnikowi wyłącznie za pośrednictwem platformy e-Urząd Skarbowy, jeżeli w złożonym do akt pełnomocnictwie szczególnym wskazano inny adres elektroniczny.

Geneza problemu – czym jest e-Urząd Skarbowy i jak powstał spór?

Platforma e-Urząd Skarbowy (e-US) to system teleinformatyczny Krajowej Administracji Skarbowej, który umożliwia m.in. składanie dokumentów, przeglądanie rozliczeń i odbieranie pism od organów podatkowych. Wielu profesjonalnych pełnomocników – doradców podatkowych, adwokatów, radców prawnych – wyraziło w platformie zgodę na odbieranie korespondencji za jej pośrednictwem, często w celach własnych lub dla wygody w innych sprawach.

Problem pojawił się, gdy organy podatkowe zaczęły w sposób systemowy doręczać decyzje i postanowienia w postępowaniach podatkowych właśnie przez e-US, bez względu na to, jaki adres elektroniczny pełnomocnik wskazał w konkretnym pełnomocnictwie szczególnym (np. adres ePUAP lub e-Doręczeń). Co więcej, po upływie 14 dni od udostępnienia pisma w systemie organy uznawały je za skutecznie doręczone na podstawie fikcji doręczenia przewidzianej w art. 144 § 5 Ordynacji podatkowej. Nierzadko podatnicy dowiadywali się o wydanych wobec nich decyzjach z dużym opóźnieniem – niekiedy już po upływie terminu do złożenia odwołania.

Postanowienie NSA z 16 marca 2026 r. (sygn. I FSK 1307/25) – przedstawienie zagadnienia

Sprawa dotyczyła spółki z o.o., której rozliczenia VAT za kilka miesięcy 2013 r. stały się przedmiotem postępowania kontrolnego. Po wydaniu decyzji organ podatkowy skierował ją do pełnomocnika spółki – doradcy podatkowego i adwokata – za pośrednictwem jego konta w e-US. Po 14 dniach uznał pismo za doręczone. Pełnomocnik i spółka twierdzili konsekwentnie, że decyzja powinna trafić na adres ePUAP wskazany w pełnomocnictwie szczególnym złożonym do akt postępowania.

Rozpatrując skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 24 kwietnia 2025 r. (sygn. I SA/Kr 189/25), zwykły skład NSA sformułował zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości i postanowieniem z 16 marca 2026 r. przedstawił je składowi siedmiu sędziów. Pytanie brzmiało: czy wyrażenie przez pełnomocnika zgody na doręczanie korespondencji przez e-US (poza toczącym się postępowaniem) skutkuje zmianą adresu elektronicznego wskazanego w złożonym wcześniej pełnomocnictwie szczególnym – w rozumieniu art. 145 § 2 w zw. z art. 146 § 1, art. 144 § 1a i art. 144 § 5 Ordynacji podatkowej?

Rozprawa i wyrok 7 sędziów NSA

Sprawą zainteresowały się najważniejsze podmioty systemu podatkowego: stanowiska zajęły Prokuratura Krajowa, Ministerstwo Finansów oraz Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców. Do udziału w rozprawie dopuszczono Krajową Izbę Doradców Podatkowych. Zainteresowanie środowiska było wyjątkowe – problem dotyczy bowiem potencjalnie tysięcy decyzji podatkowych i postanowień wydanych w ciągu ostatnich kilku lat, których prawidłowość doręczenia może być kwestionowana.

NSA w składzie siedmiu sędziów orzekł, że samo udostępnienie pisma pełnomocnikowi w systemie e-US nie jest równoznaczne z doręczeniem w rozumieniu Ordynacji podatkowej, jeżeli w pełnomocnictwie szczególnym złożonym do akt postępowania wskazano inny adres elektroniczny. Organ podatkowy jest w takim przypadku związany adresem wskazanym w pełnomocnictwie i nie może stosować fikcji doręczenia wobec pisma, które trafiło wyłącznie do e-US, bez jednoczesnego doręczenia na adres właściwy.

Niemniej jednak NSA pozostawił organom podatkowym pewną furtkę, której skutki w przyszłości mogą okazać się trudne do przewidzenia. NSA – w ustnym uzasadnieniu – wskazał bowiem, że e skuteczne doręczenie – niezależnie od wskazanego w pełnomocnictwie sposobu doręczeń (który jest dla organów wiążący) – może nastąpić także w sytuacji, w której pełnomocnik faktycznie zapoznał się z treścią pisma (o czym miałby świadczyć fakt, że zostało ono pobrane, czy też otworzone w e-urzędzie skarbowym). Innymi słowy NSA nie dopuści co prawda doręczeń przez e-US (o ile podatnik lub jego pełnomocnik nie wybrał takiego kanału komunikacji), ale równocześnie jeśli odbiorca takie pismo odbierze to należy uznać je za skutecznie doręczone.

Praktyczne konsekwencje wyroku

Wyrok ma potencjalnie doniosłe skutki procesowe. Podatnicy, wobec których organy podatkowe stosowały fikcję doręczenia przez e-US z pominięciem adresu wskazanego w pełnomocnictwie szczególnym, mogą rozważyć:

  • złożenie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, jeżeli decyzja nie weszła skutecznie do obrotu prawnego (art. 247 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej – rażące naruszenie prawa);
  • wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, jeżeli termin został przekroczony wyłącznie wskutek wadliwego doręczenia;
  • skargę do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję uznaną za skutecznie doręczoną.

Dla profesjonalnych pełnomocników wyrok jest przede wszystkim sygnałem, by niezwłocznie dokonać przeglądu aktywnych postępowań i sprawdzić, czy organy podatkowe respektują adres wskazany w pełnomocnictwie szczególnym. Pismo kierowane wyłącznie do e-US nie powinno – w świetle omawianego wyroku – wywoływać fikcji doręczenia, a przez to uruchamiać biegu terminów procesowych (z wyłączeniem sytuacji doręczania w terminie).

Etykiety , ,

Powrót do BLOGA

Współpracujemy z:

CNKP Logo

Silver Winner BBC Award 2020 & 2021

Dwa razy z rzędu wygraliśmy w kategorii Silver Sponsor w ramach BBC Award 2020 oraz 2021 - corocznego konkursu organizowanego przez Belgijską Izbę Gospodarczą. Doceniono nas za: zrównoważony rozwój, społeczną odpowiedzialność biznesu oraz wsparcie belgijskiego biznesu w Polsce.

bbc-award-2