Puste faktury – wyłudzenie podatku VAT

18 kwietnia, 2023

Pojęcie fikcyjnych tzw. pustych faktur pojawia się wielokrotnie przy doniesieniach o udaremnionych próbach wyłudzenia podatku VAT. Niestety problem pustych faktur dotyczy nie tylko podmiotów celowo dążących do oszukania skarbu państwa. Jest to zjawisko dość powszechne w przypadku osób, które zaniedbują swoje obowiązki, wystawiając faktury zaświadczające o sprzedaży, która nigdy nie miała miejsca. Czym są puste faktury? Jak można się uchronić przed negatywnymi konsekwencjami związanymi z pustymi fakturami?

Czym jest pusta faktura?

Pusta faktura określana także często jako fikcyjna faktura to dokument wystawiony w sposób nierzetelny, czyli niezgodny ze stanem rzeczywistym. Najczęściej z takim dokumentem mamy do czynienia gdy: 

• w ogóle nie doszło do zdarzenia gospodarczego (dostawy towary, świadczenia usługi),
• do transakcji doszło, ale dostawcą/usługodawca jest inny podmiot gospodarczy niż wystawca faktury (o czym nabywca wiedział)
• wystawcą faktury jest tzw. firmant, a podmiot gospodarczy, który w rzeczywistości zrealizował dostawę lub świadczył usługę jest zatajany przed nabywcą

Dlaczego wystawiane są puste faktury?

Puste faktury są wprowadzane do obrotu w celu osiągnięcia bezprawnych korzyści fiskalnych. Dokument taki może służyć nieuprawnionemu obniżeniu wysokości należytego podatku VAT lub też bezpodstawnego zwiększenia kosztów podatkowych.

Pusta faktura a VAT

Problem pustych faktur na gruncie VAT należy rozpatrzeć zarówno od strony wystawcy takiego dokumentu (sprzedawcy), jak również podmiotu, który taki dokument otrzymuje (nabywcy):

• Jeśli podatnik wystawi pustą fakturę, zobowiązany jest do zapłaty podatku, wykazanego w takim dokumencie. Nie ma przy tym znaczenia, że faktyczna usługa nie została wykonana lub też, że nie doszło do żadnej dostawy towaru.

• Natomiast nabywca, jeśli otrzyma pustą fakturę nie ma praw do odliczenia wykazanego w niej podatku naliczonego – wynika to wprost z art. 88 ust. 3a pkt 4 ustawy o VAT. Przepis ten wskazuje jedną z najważniejszych zasad jakimi powinni kierować się podatnicy w momencie podejmowania decyzji o skorzystaniu z prawa do odliczenia VAT – a mianowicie weryfikacji, czy faktura dokumentuje rzeczywiste zdarzenie gospodarcze, czyli czy usługi które zostały wskazane w danej fakturze zostały faktycznie wykonane, a towary dostarczone.

Brak dochowania takiej należytej staranności, może doprowadzić do powstania zaległości w VAT, a także odpowiedzialności karno-skarbowej. Jeśli przypadkowo wystawiłeś/łaś pustą fakturę musisz jak najszybciej:

• anulować fakturę
• skorygować fakturę (jeżeli nie zdążysz anulować faktury).

Etykiety pusta faktura, vat